Persbericht: Convenant geen kerkelijke status |
Zegen indien breuken voorkomen zouden worden |
| Op donderdag 11 maart werd op de laatste hervormde synode bekend gemaakt dat het moderamen eindelijk antwoord heeft gegeven op het Convenant van de classis-Alblasserdam. Het gegeven antwoord leek positief en hiermee zou het bezwaar vervallen dat het Convenant niet kerkelijk erkend en alleen een afspraak met jezelf zou zijn. Een reden om opnieuw te bekijken of het Convenant geen begaanbare weg is om toch op principiële wijze je plaats binnen de PKN in te kunnen nemen. Ook binnen de kring van het Comité hebben enkelen zich opnieuw verdiept in het Convenant. Wat zou het een zegen zijn als op deze wijze breuken en scheuren voorkomen zouden kunnen worden. |
Iets uit het verleden |
| Om tot een juiste beoordeling van de status van het Convenant te komen kunnen we niet om het verleden heen. Binnen de commissie-Stelwagen, de zgn. antibreukcommissie, is van de zijde van het moderamen namelijk één- en andermaal beklemtoond dat het betreffende stuk meerdere elementen bevatte die strijdig waren met de kerkorde. Het betrof hier met name het uitsluitend staan op de 'gereformeerde grondslag', het 'verwerpen' van 'de Konkordie van Leuenberg en de Barmer Thesen' en het feit dat alleen 'mannenbroeders' tot 'ambtsdragers van de gemeente' kunnen worden verkozen. Vandaar dat het moderamen het noodzakelijk achtte om een eigen 'Verklaring' aan de kerk aan te bieden waarvan de bepalingen wel strookten met de aangenomen kerkorde en
ordinanties. In de notitie 'Verbonden met het gereformeerd belijden' die deze 'Verklaring' toelichtte valt dan ook o.a. te lezen dat 'uitdrukkingen dat men zich exclusief gebonden acht aan het gereformeerd belijden en slechts daaraan gehouden wil worden, zich niet verdragen met de grondleggende bepalingen zoals die in art. 1 van de kerkorde zijn verwoord'.
Betekent het feit dat het moderamen het Convenant nu positief wil duiden dat het zijn kerkordelijke bezwaren tegen het betreffende stuk laat vallen? Geenszins. In de brief aan de classis worden juist met het oog op genoemde cruciale punten een aantal aanpassingen voorgesteld die het stuk in lijn zouden brengen met de kerkorde 'omdat', zoals ds. A.W. van der Plas als preses van het moderamen aan een ambtsbroeder uit een van de Convenant-gemeente berichtte: 'niet alles daarmee overeenstemt'. Hij onderstreepte daarbij ook dat de synode zelf zich niet over het convenant heeft uitgesproken: 'U kunt dus niet zeggen
dat de synode het convenant in zijn geheel heeft aanvaard'. Al eerder had hij aan de betreffende broeder bericht: 'Het convenant heeft geen bijzondere kerkelijke status, behalve dat het in de classis Alblasserdam door kerkenraden is ondertekend'. In dit verband is het niet van belang ontbloot dat bijna gelijktijdig met het antwoord aan de classis Alblasserdam een 'waarschuwing aan de notarissen' is uitgegaan. Daarin wordt met name gewezen op ord. 4-4-2 van de PKO waar staat: 'Bepalingen in regelingen van kerkelijke lichamen die in strijd zijn met hetgeen in de kerkorde en de ordinanties is bepaald, hebben geen kracht. Bepalingen die in strijd komen met hetgeen in de kerkorde of de ordinanties wordt bepaald, verliezen op dat moment hun kracht'. |
Illusie |
| De gedachte dat het Convenant zaken regelt die bij kerkorde niet mogelijk zijn, is dus een illusie. Dat betekent dat een gemeente die onder het Convenant tot de PKN toetreedt, rechtens zowel wat de grondslag als de beginselen betreft toch valt onder de kerkorde van de PKN of ze het nu wil of niet. Kandidaten tot de heilige dienst zullen daar hun 'ja-woord' aan moeten geven en kerkenraden en gemeenteleden zijn daaraan gebonden. Niet alleen plaatselijk maar ook in de meerdere kerkelijke vergaderingen. Het Convenant is principieel bedoeld maar omdat het geen enkele kerkelijke status heeft, lost het de principiële nood niet op.
Het Convenant biedt dus geen meerwaarde boven de synodale acceptatie van de 'Verklaring' die aan het besluitvoorstel van 12 december werd gehecht. Wanneer we vanuit deze gegevens de brief van het moderamen nog eens doorlezen, valt het op hoe zorgvuldig de woorden zijn gekozen. Openlijk spreekt het moderamen zijn vreugde erover uit dat de Convenant-gemeenten hun plaats binnen de PKN zullen innemen. Het Convenant zelf wordt uiteraard niet openlijk erkend. Het meest positieve is: 'Het Convenant is voor het moderamen geen reden om te zeggen: op basis van het Convenant kunnen de betreffende gemeenten niet mee. Het moderamen wil de keus die deze gemeenten voor het Convenant hebben gemaakt positief duiden'. Maar vervolgens wordt vermeld: 'De kerk als geheel staat voor de door haar in de kerkorde gemaakte keuzes'. Dat betekent dus dat rechtens ook voor de Convenant-gemeenten bijv. Leuenberg en Barmen van kracht blijven. Het is binnnen de PKN nu eenmaal niet mogelijk om uitsluitend te staan op de bodem van de Schrift en de gereformeerde confessie. Met alle gevolgen van dien. |
Conclusie |
De brief van het moderamen heeft het Convenant niet kerkelijk goedgekeurd. De synode is daarom ook niet gevraagd het Convenant in een officieel besluit te bekrachtigen. Met verdriet stellen de leden van het Comité die zich opnieuw in deze mogelijkheid hebben verdiept het voorgaande vast. Het is niet waar dat er voor hen niets goed genoeg is. Maar ze kunnen ter elfder ure niet aanvaarden wat van meetaf werd afgewezen. Daarom blijft het Comité oproepen om met een echte kerkordelijke oplossing te komen.
|
|
|
| Laatst gewijzigd: donderdag 1 april - Geplaatst: donderdag 1 april |